“Bescherm je tegen de risico’s van 3D printing”

Risico- en innovatieadviseur Peter Hartman

Met 3D printing kan iedereen ondernemer zijn. Zet je geprinte product op een online marktplaats en voor je het weet, heb je een bloeiende handel. Ook importbedrijven worden ineens producent nu ze producten zelf kunnen printen. Maar wat als je product mankementen vertoont? “Weinigen realiseren zich dat ze aansprakelijk zijn. Tegen zulke risico’s kan en moet je je beschermen,” zegt risico- en innovatieadviseur Peter Hartman van RiskFit Innovation.

30 March


“Het kan zomaar bij je in de straat gebeuren. Een meisje print voor haar buren een nieuw stopcontact uit, een vriendendienst zou je zeggen. Het is een klusje met een 3D-printer met software die je vaak gratis kan downloaden van internet. Maar stel dat het gebruikte plastic niet hittebestendig genoeg is voor een stopcontact en vervolgens grote schade door kortsluiting ontstaat? Wie moet dat dan betalen?

Of neem het voorbeeld van een man met een 3D-geprinte prothese, die door een defect breekt. De man valt van de trap en belandt in het ziekenhuis. Wie is aansprakelijk? Het bedrijfje dat de prothese heeft geprint? De ontwerpers van de software die de basis vormt voor de print? En wat als die software open source is en gemaakt door een losse groep vrijwillige artsen en technici?

 

Innovatie en techniek

De technologische ontwikkeling rond 3D printing gaat zo snel, dat wettelijke regels en verzekeringsproducten nog lang niet op alles zijn ingespeeld. Het is een wereld van innovatie en techniek waar veranderingen snel gaan met soms spectaculaire resultaten. Het Nederlandse bedrijf Ortega Submersibles tovert een heuse onderzeeër uit een 3D-printer. Er zijn al auto’s uit een 3D-printer gekomen. Maar wellicht de grootste revolutie voltrekt zich in kleine bedrijfjes, een 3D-printer in een kamer of garage bij een woonhuis. Dit zijn ondernemers met passie voor techniek. Ze zien nieuwe kansen, maar vergeten in hun enthousiasme soms dat er ook een keerzijde kan zijn.

 

Risico’s bij 3D printing

Wat kan er misgaan bij een 3D geprint product?

  • Allereerst een fout in de ontwerpsoftware. Daar is de ontwerper voor verantwoordelijk, maar bij veel gratis software op internet is niet duidelijk wie dat is. Fouten in de software leiden tot ondeugdelijke producten.
  • Grondstoffen die zijn gebruikt voor het printen van het product. Bij het printproces kunnen vervuilende of zelfs giftige deeltjes en dampen vrijkomen. Het kan ook zijn dat de grondstof kwalitatief niet voldoende is en zorgt voor een gebrekkig product.
  • Een fout in de 3D printer zelf, waardoor een goed ontwerp toch verkeerd wordt geprint.
  • Een menselijke fout tijdens het printen. Bijvoorbeeld verkeerde instellingen, waardoor een product er met defecten uitkomt.

En de vraag is steeds: wie is aansprakelijk als het misgaat?

 

“De technologische ontwikkeling rond 3D printing gaat zo snel, dat wettelijke regels en verzekeringsproducten nog lang niet op alles zijn ingespeeld”

 

Waarborg kwaliteit en veiligheid

Kan je je tegen deze risico’s beschermen, of je nu voor een bedrijf werkt of hobbyist bent die een 3D print te koop aanbiedt. Je werkt digitaal, je werkt met ontwerpen waarvan de herkomst soms onduidelijk is, maar waarvoor je als 3D printingbedrijf aansprakelijk kan zijn. “Bestaande en nieuwe producenten die werken met 3D printing, realiseren zich vaak onvoldoende wat nodig is om kwaliteit en veiligheid te waarborgen. Dat is ook onze ervaring,” zegt Gerrit Vink, die aansprakelijkheidsrisico’s bij Riskonet in zijn portefeuille heeft. “Zorg dat je weet wat er mis kan gaan en wat de (financiële) gevolgen van incidenten kunnen zijn. Bepaal op basis daarvan of het risico acceptabel is of dat er extra preventieve maatregelen nodig zijn”.

 

Verzekeren tegen risico’s

De verzekeringswereld biedt al een aantal oplossingen. Ten minste drie rubrieken zijn nodig om 3D printing-risico’s te verzekeren:

  1. Aansprakelijkheid. Een 3D-producent is aansprakelijk voor schade aan derden veroorzaakt door een gebrekkig product. Deze rubriek omvat algemene aansprakelijkheid, productaansprakelijkheid en werkgeversaansprakelijkheid. Bij de dekking horen zaak- en letselschade, en verweerkosten.
  2. Product-recall. Het komt bij de besten voor dat een product wegens een defect moet worden teruggeroepen. Daarvoor moet wel bekend zijn aan wie de 3D-producten zijn geleverd. Ook moet duidelijk zijn welke grondstoffen in welke 3D-prints zijn gebruikt. De rubriek voorziet in schade en kosten in verband met het terughalen van een defect product uit de markt.
  3. Ontwerpaansprakelijkheid. Deze rubriek dekt de schade aan derden als gevolg van een fout in het digitale 3D-ontwerp. Bij een externe ontwerper is zulke schade niet altijd te verhalen, vaak simpelweg omdat een naam ontbreekt bij software die van het internet is gedownload.

 

Bij 3D Printing speelt verder de vraag van intellectueel eigendom. Hoe dek je je in tegen hackers die uit zijn op je digitale ontwerp? Er circuleren nu al tal van piratenversies van 3D-ontwerpen op het internet. Zorg er zelf ook voor dat het ontwerp dat je gebruikt geen inbreuk maakt op een bestaand patent. Passie voor 3D printing is prachtig, maar er is meer nodig. Werp ook je oog op de juridische en verzekeringskant.”

Contact

Ron de Bruijn

De Cuserstraat 93
1081 CN Amsterdam
The Netherlands
+31 85 043 79 40
info@riskonet.com

Contact

Özlem Emgen

FSM Mah. Poligon Sokak Buyaka İş
Kuleleri Kule 3 D.1,2,3,4
Ümraniye İstanbul Türkiye
+90 533 21 12 051
info-tr@riskonet.com

Contact

LeSzek Golachowski

Rakowicka 1
31-511 Kraków
Poland
+48 663 336 844
biuro@riskonet.com

Contact

Chris Brits

Unit 9, 4 Homestead Ave
Bryanston Dr, Johannesburg
2191, South Africa
+27 83 456 7424
chris.brits@riskonet.com